Шоқыну мерекесі, мұз ойық және қауіпсіз шынығу: тәуекелге жол бермей сүңгу
8 сұрақ
Мұз ойыққа сүңгуге дайындықтың алғашқы және басты ережесі қандай?
Қыста шынығуды судың қандай температурасынан бастау ұсынылады?
Шынығуды енді бастаған адамға мұз ойықта қанша уақыт өткізу қауіпсіз болып саналады?
Денені шынықтыру үшін суға қаншалықты жиі сүңгу ұсынылады?
Кімдерге мұз ойыққа сүңгу қарсы көрсетілген?
Төменде көрсетілген нұсқалардың қайсысы мұз ойыққа бұрыс сүңгудің әлеуетті салдары болып келеді?
Неліктен шынығу ағза үшін пайдалы?
Салқын тигенде немесе дене қызуы көтерілгенде сүңгуге бола ма?
Шоқыну мерекесінде шомылу – бұл діни рәсім ғана емес, сондай-ақ тән мен рух үшін нағыз сынақ. Бұл тұста мына бір жайтты түсінген маңызды: дұрыс дайындықсыз адам суық тию, үсу және, тіпті, тамырлар мен жүрекке қатысты күрделі түйткілдерге тап болуы бек мүмкін. Дұрыс шынығу мен денсаулыққа зиян келтірмеудің жолы қандай, мұны Лайқоспен бірге анықтайық.
Шынығу несімен пайдалы
- Иммундық жүйені нығайтады және суық тиюге төзімділікті арттырады.
- Қан айналым мен жүрек-қан тамырлары жүйесінің жұмысын жақсартады.
- Күйзеліске төзімділікті, тонус пен көңіл-күйді көтереді.
- Бұлшықеттің ширығуы мен шаршағандықты азайтады.
Неге мұз ойыққа бірден сүңгуге болмайды
Мұздай суға кенет бату – бұл ағза үшін нағыз шок. Судың температурасы негізінен 0-4 °C шамасында болады, әрі адам ағзасы лезде реакция береді:
- тамырлардың тарылуы мен қысымның күрт көтерілуі;
- жүрек соғуының жиілеуі, тыныс алу жолдарының спазмы;
- адреналиннің бөлінуі мен жүйке жүйесі тонусының жоғарылауы.
Жүрекке байланысты түйткілдері, жоғары қысымы немесе қандай да бір басқа созылмалы аурулары бар адамдар үшін бұл инфаркт, инсульт, естен тану жағдайларына әкеліп соқтыруы ықтимал. Тіпті, сау адамның өзі мұздай суға кенет сүңгитін болса, ол қатты салқындауы, саусақтарын, мұрнын, әрі құлағын үсітіп алуы бек мүмкін.
Дұрыс шынығудың жолы
Суыққа бірте-бірте үйрену керек
Мұздай суға бірден секірудің қажеті жоқ. Келесілерден бастаңыз:
- Контрасты себезгі – жылы және салқын суды кезектестіріңіз.
- Аяқ-қолға салқын су құю.
- Салқын күнде таза ауада жайлап серуендеу.
Осылайша ағза күйзеліске бара-бара бейімделеді, тамырлар нығаяды, әрі жылудың реттелуі жақсара түседі.
Судың температурасын біртіндеп төмендетіңіз
Ең әуелі салқын суға (18-20°C), содан кейін суық суға (10-14°C) сүңгіңіз. Тек бірнеше апта бойы жаттыққаннан кейін ғана одан төмен температураларды байқап көруге болады.
Суға қысқа мерзімге бату
- 5-10 секундтан бастаңыз.
- Уақытты бара-бара 1-2 минутқа дейін арттырыңыз.
- Мұздай суда бұдан артық уақытқа қалмағаныңыз жөн – бұл ретте қатты салқындау қаупі арта түседі.
Әрдайым сақтану
- Суға біреудің көзінше сүңгіген абзал: қандай да бір мәселе туындаса, досыңыз немесе нұсқаушыңыз көмекке келе алады.
- Жылы киім, ыстық сусын мен жылдам жылынуға болатын орынның болғаны – бұл міндетті шарт.
Хал-жайыңызды қадағалаңыз
Қандай да бір жердің ұйып қалуы, қатты дірілдеу, әлсіздік, кеуде тұсындағы ауырсыну немесе жүрек соғуының жиілеуі – судан сол мезетте шығу мен жылынудың қажеттілігін білдіреді.
Шомылудан кейін жеңіл сергіту жаттығуларын орындаған және құрғақ киімді киген абзал.
Алкогольді шектеңіз
Ішімдік тамырларды кеңейтеді және жылу иллюзиясын береді, дегенмен шын мәнісінде ол қатты салқындау мен үсіп қалу қаупін арттырады.
Қорытынды
Біртіндеушілік, бақылау, хал-жағдайға көңіл бөлу мен мұқият дайындық – қауіпсіздіктің басты шарттары. Мұндай әдіс-тәсіл күш-қуат жинауға, ағзаны нығайту мен күрделі асқынулардан, соның ішінде инфаркт, қатты салқындау мен үсу секілді қауіптерді барынша төмендетуге көмектеседі. Дәстүр маңызды, дегенмен денсаулық одан әлдеқайда қымбаттырақ.