Үшінші артық: қатынастарыңызды ененің кеңестері мен атаның сынынан қорғаудың жолы
Әрбір отбасыда дерлік қарым-қатынастар тек қана екі адам арасындағы іс болудан қалатын сәт болады. Оларға ата-ана, туысқандар, достар және, тіпті, көршілер араласа бастайды. Анаңыз сорпаны қалай дұрыс пісіру керектігін айтады. Әкеңіз балаларды қалай тәрбиелеу қажеттігі бойынша кеңес береді. Тәтеңіз «неліктен әлі күнге дейін пәтер алмадыңдар» деп сөз қылады. Бұл ретте қолдау мен араласу арасындағы шекара қай жерден өтеді? Лайқос түсіндіреді.
Неліктен туыстар қарым-қатынастарға араласады
- Қамқорлық. Ата-ана өз баласы үшін «ең жақсысын» қалайды және олардың өмірлік тәжірибесі қателіктерге жол бермеуі тиіс деп санайды.
- Алаңдаушылық. Егер отбасы ұлдың немесе қыздың амандығын уайымдаса, бұл ретте ол жұптың жеке өмірін бақылай бастауы мүмкін.
- Бақылау әдеті. Кейбір ата-аналар ересек балаларының әлдеқашан дербес тұлғаға айналғанын ауыр қабылдайды.
- Мәдени нұсқамалар. Кейбір отбасыларда жеке өмірді, қаражат мәселесі мен жас жұптың шешімдерін талқылау қалыпты жайт болып есептеледі.
Отбасылық кеңестер несімен қауіпті
Қысым пайда болады. Жұптың біреуі оны әрдайым бағалап отыратынын сезінуі мүмкін: оның қалай тамақ дайындайтынына, қалай ақша табатынына немесе үй шаруасын қалайша жүргізетініне баға беріледі.
Жұп ішінде дау-жанжалдар туындайды. Егер жұптың ішіндегі біреусі ата-ананың пікіріне үнемі құлақ асып жүрсе, екіншісі өз отбасында өзін бөгде болып сезіне бастайды.
Серіктеске қарсы «ата–ана + бала» одағы қалыптасады. Психологтар мұны үшбұрыш деп атайды. Мұндай жүйеде қарым-қатынастар бірте-бірте өзінің тепе-теңдігін жоғалтады.
Ерлі-зайыптылардың ең көп таралған қатесі
Адамдардың көбі бар түйткіл ата-анадан шығады деп ойлайды. Алайда бұл көбіне-көп жұптың ішінде нақты шекаралардың жоқтығынан туындайтыны хақ.
Егер серіктестер өзара келісіп алмаса, кез келген сырттан келген пікір олардың шешімдеріне ықпал ете бастайды. Мәселен, жұптың ішіндегі біреу была деп айтуы мүмкін: «Анашым бізге көшу керек деп санайды». Яғни, шешімдер үшінші біреулердің әсерімен қабылданған жағдайда қарым-қатынастар өз дербестігінен айырылады.
Қатынастарды қалай қорғауға болады
Жұп бір жақта болуы керек
Салауатты қарым-қатынастардың басты ережесі: серіктес – бұл қарсылас емес, ол одақтас. Егер, тіпті, туысқандарыңыздың пікірі басқаша болса да, бәрін де ең әуелі жұп ішінде талқылаған маңызды.
Кеңес пен шешімге бөлек қарау
Кеңесті тыңдап шығуға болады, дегенмен шешім әрдайым тек ерлі-зайыпты тарапынан ғана қабылдануы тиіс. Шекараларды сақтап қалуға көмектесетін сөздер: «Пікіріңізге рахмет, біз ойланып көреміз де, шешімді өзіміз қабылдаймыз».
Біреудің сынын жеткізбеу
Кей кездері серіктестердің өздері өзгелердің теріс комментарийлерінің жеткізушілеріне айналып отырады. Мәселен, біреу былай деп айтуы мүмкін: «Әке сені тым көп ақша жұмсайды деп санайды». Мұндай сөздер уақыт өте келе жұп арасындағы сенімді бұзады және арадағы шиеленісті күшейте түседі.
Шекараларды жұмсақ белгілеуді үйрену
Жалпы алғанда шекаралар міндетті түрде қақтығыс ретінде болуы міндетті емес. Оларды сабырлы әрі құрмет таныта отырып белгілеуге болады. Мысалы, былай деу: «Біз қамқорлық танытқаныңызды ерекше бағалаймыз, алайда бұл біздің шешіміміз» немесе «Кеңесіңізге рахмет, бірақ біз өзіміз шешім қабылдаймыз».
Шекара – бұл құрметсіздік емес екенін түсіну
Адамдардың көбі шекараларды белгілеуден қорқады, өйткені ата-ананы ренжітіп аламыз деп алаңдайды. Дегенмен салауатты шекаралар отбасыны бұзбайды – олар буындар арасындағы қарым-қатынастарды сақтауға көмектеседі. Әркімнің рөлі түсінікті болған кезде шиеленіс те азаятыны рас.
Қорытынды
Ата-ана қолдау көсетуі, көмектесуі және тәжірибесімен бөлісуі мүмкін. Алайда ерлі-зайыпты арасындағы қарым-қатынастар тек екі адамның ғана кеңістігі болып қала бермек.